سلامت مردم یزد قربانی تجارت سیاه

وقتی بیمار برای درمان به پزشک مراجعه می‌کند، انتظارش بهبود است نه زیرمیزی؛ اما بسیاری از مردم می‌گویند در یزد، قطب سلامت ایران، بدون پرداخت اضافه، نوبت و توجهی در کار نیست. همین تجربه‌ی تلخ، اعتماد عمومی به برخی پزشکان را تضعیف کرده و عدالت درمانی را به حاشیه برده است.
پدیدهٔ زیرمیزی پزشکان دیگر یک شایعه یا موردی استثناء نیست؛ بلکه به واقعیتی تلخ در نظام سلامت ایران بدل شده است. در یزد، شهری که به‌عنوان قطب سلامت کشور شناخته می‌شود، بیماران بارها تجربه کرده‌اند که برای دسترسی سریع‌تر یا بهتر به خدمات تخصصی، حتی دریافت نوبت پزشک ناچارند مبالغی خارج از تعرفه رسمی به برخی پزشکان و یا دلالان مرتبط بپردازند. این واقعیت، فاصله‌ای عمیق میان آمارهای رسمی و تجربهٔ زیستهٔ مردم ایجاد کرده است.

پشت درهای اتاق عمل چه خبر است؟

سازمان نظام‌پزشکی مدعی است تنها ۳ تا ۸ درصد پزشکان زیرمیزی می‌گیرند؛ اما روایت‌های مردمی و بررسی‌های میدانی خبرنگار فارس از مطلب برخی پزشکان و بیمارستان‌ها نشان می‌دهد این پدیده به ویژه پشت درهای اتاق عمل بسیار گسترده‌تر است و از مبالغی چشمگیر حکایت می‌کند. از این رو کوچک‌نمایی مسئله از سوی مسئولان امر در این عرصه به معنای انکار بحران و تعویق اصلاحات جدی است.

تاجر خدمات یا مرهم درد

از دیگر سو تعرفه‌های رسمی در بسیاری از موارد با هزینه واقعی خدمات همخوانی ندارند و پزشکان و پرستاران در برخی بیمارستان‌های دولتی گاه ماه‌ها حقوق خود را دریافت نمی‌کنند. شکاف درآمدی میان پزشکان دولتی و خصوصی، و نیز فاصله نجومی میان پزشکان و سایر مشاغل، انگیزه‌های ناسالم اقتصادی را تقویت کرده است و این شرایط، پزشک را از جایگاه مرهم و خدمتگزار سلامت به «تاجر خدمات» بدل می‌کند؛ وضعیتی که با سوگند بقراط و ارزش‌های اخلاق پزشکی در تضاد آشکار است.

نظام درمانی نباید به بازار طبقاتی تبدیل شود

از بعد اجتماعی زیرمیزی اعتماد عمومی به نظام سلامت را فرسوده می‌سازد و بیماران کم‌درآمد از خدمات محروم می‌شوند، در حالی که ثروتمندان با پرداخت مبالغ اضافی به خدمات بهتر دسترسی دارند که براین مبنا عدالت اجتماعی در حوزه سلامت به‌شدت خدشه‌دار شده و به مرور نظام درمانی به بازاری طبقاتی بدل می‌گردد.در این میان قراردادهای برخی پزشکان با شرکت‌های دارویی نیز حرف و حدیث‌هایی به همراه دارد که بازار خرید و فروش در این حوزه نیز داغ شده و به شیرخشک و مکمل‌های تقویتی رسیده است.

وضعیت درمان مردم یزد به نظارت جدی نیاز دارد

تا زمانی که اقتصاد سلامت اصلاح نشود، هیچ نظارت یا سامانهٔ گزارش مردمی قادر به ریشه‌کن‌کردن زیرمیزی نخواهد بود. راهکارها باید هم‌زمان سه محور را در برگیرد.اصلاح تعرفه‌ها و هماهنگی آن با هزینه واقعی خدمات، ‌تقویت اخلاق حرفه‌ای و آموزش مسئولیت اجتماعی در جامعه پزشکی و نظارت جدی و شفافیت در برخورد با تخلفات، همراه با حمایت از پزشکان و پرستارانی که در چارچوب قانون فعالیت می‌کنند گره‌گشای این مسیر است.

اقتصاد حوزه سلامت ناکارآمد است

زیرمیزی در یزد و ایران، نشانهٔ یک بحران ساختاری است؛ بحرانی که ریشه در اقتصاد ناکارآمد سلامت، ضعف اخلاق حرفه‌ای و بی‌عدالتی اجتماعی دارد. تا زمانی که این سه ضلع هم‌زمان اصلاح نشوند، قطب سلامت ایران همچنان در سایهٔ منحوس زیرمیزی خواهد ماند و اعتماد عمومی بیش‌ازپیش فرسوده خواهد شد.طبق گزارش‌ها و مطالبات مردمی انتظار می‌رود دستگاه‌های نظارتی مرتبط و دانشگاه علوم پزشکی یزد به‌عنوان متولی تخصصی این حوزه به موضوع ورود پیدا کرده و تا قبل از همگیری این فرآیند نادرست درآمدزایی بر سر جان و سلامت مردم یزد و سایر بیماران مراجعه‌کننده به این استان اصلاح و به مسیر قانونی بازگردد.
(Visited 1 times, 1 visits today)